Marş motoru, araç motorunun ilk hareketini başlatan elektrikli bir motordur. Görevi, motoru ilk kez döndürerek çalışmasını sağlamak yani “ilk ateşlemeyi başlatmaktır.” Araç çalıştıktan sonra marş motorunun görevi biter ve devreden çıkar.
🔧 Çalışma Prensibi
Marş motoru, aküden aldığı elektrik enerjisini mekanik enerjiye dönüştürür. Sürücü kontağı çevirdiğinde veya start düğmesine bastığında, marş motoru manyetik alan prensibiyle dönmeye başlar. Bu dönme hareketi, bendiks dişlisi aracılığıyla motorun volan dişlisine aktarılır. Böylece motorun krank mili döner, silindirlerde sıkıştırma başlar ve yakıt-hava karışımı ateşlenir. Motor kendi gücüyle çalışmaya başladığında, bendiks dişlisi otomatik olarak geri çekilir ve marş motoru devreden çıkar.
⚙️ Marş Motorunun Temel Parçaları
- Endüvi (Rotor): Elektrik enerjisini döner enerjiye çeviren ana kısımdır.
- Endüktör (Stator): Manyetik alan oluşturarak rotorun dönmesini sağlar.
- Bendiks (Marş Dişlisi): Motorun volanına geçici olarak bağlanarak dönmeyi aktarır.
- Kömürler (Fırçalar): Elektriği rotor kısmına iletir.
- Marş Rölesi (Selenoid): Kontak çevrildiğinde devreyi kapatarak akımı motora iletir.
⚠️ Arıza Belirtileri
- Kontak çevrildiğinde “tık” sesi gelip motorun dönmemesi
- Marş basıldığında ses gelmemesi
- Motorun geç çalışması
- Işıkların sönükleşmesi (akü zayıf veya marşta kısa devre varsa)
Bu durumlar, genellikle akü zayıflığı, kömürlerin aşınması, bendiks arızası veya röle hatası nedeniyle ortaya çıkar.
🧰 Bakım ve Önemi
Marş motoru doğrudan aküyle çalıştığı için, akü bağlantılarının temiz ve sağlam olması gerekir. Ayrıca uzun süreli marş basmak, motorun aşırı ısınmasına neden olur ve ömrünü kısaltır.
Kısacası, marş motoru aracın çalışma başlangıcındaki en kritik bileşenidir. Görevini tamamladıktan sonra devreden çıkmasına rağmen, arızalanması halinde araç hiç çalışamaz. Bu yüzden düzenli kontrol ve bakım büyük önem taşır.